Dışişleri Bakan Yardımcısı Levent Gümrükçü, Mekke Anlaşması ile ilgili soruları yanıtladı: ‘Anlaşma neden imzalandı’ sorusuna cevap

TBMM Dışişleri Komisyonu, Anayasa’nın 90. maddesi uyarınca Mekke Savunma Anlaşması’nın onaylanmasına yönelik yasa teklifini görüşmek üzere Fuat Oktay başkanlığında toplandı. Toplantıda Dışişleri Bakan Yardımcısı Levent Gümrükçü, anlaşmanın Türkiye-Suudi Arabistan-Pakistan üçlüsünün bölgesel güvenlik mimarisi ve kolektif savunma anlayışı içinde atıldığı ilk adım olduğunu, Suudi Arabistan ve Pakistan’da iç onay süreçlerinin tamamlandığını ve anlaşmanın bölgenin kalıcı istikrarına katkı sağlayacağını savundu. Fuat Oktay, ittifak mimarisinin müşterek savunma, terörizmle mücadele ve savunma sanayi işbirliği sacakları üzerinde yükseldiğini, kolektif savunma hükümlerinin anayasal prosedürler çerçevesinde işleyeceğini vurguladı.

YENİ Parti Genel Başkan Yardımcısı Utku Çakırözer, anlaşmanın Milli Savunma Komisyonu’nun (tali komisyon) da görüşülmesi gerektiğini öne sürdü; Fuat Oktay bu öneriyi haklı bulduğunu ancak tali komisyondan henüz bir çalışma veya öneri gelmediğini bildirdi. Çakırözer ayrıca anlaşma onaylanmadan Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi toplantılarının yapıldığını, genel sekreter atandığını ve bu sürecin hukuki teamüllerle nasıl izah edileceğini sorguladı. İYİ Parti Muğla Milletvekili Metin Ergun, Suudi Arabistan ve Pakistan ile mevcut ikili askeri anlaşmaların varlığını hatırlatarak, yeni anlaşmanın hangi güvenlik açığını kapattığını sordu; PKK’nın Suudi Arabistan tarafından terör örgütü sayılıp sayılmadığı, NATO üyesi Türkiye’nin bu anlaşmaya ihtiyaç duyup duymadığını ve "Yemen çöllerinde ne işimiz var" diyerek Suudi Arabistan’ın güvenlik risklerinin (Husilerle mücadele vb.) Türkiye’ye yıkılma riskine dikkat çekti. CHP’li Oğuz Kaan Salıcı ise anlaşmanın 10 yıllık süresini eleştirirken, ABD’nin bölgeden çekildiği dönemde yeni bir güvenlik mimarisi mi kurulduğunu sorguladı. Çakırözer, anlaşmanın asıl amacın Suudi finansmanı sağlamak ve ABD/İsrail çıkarlarına hizmet eden bir "Trump planı" olduğunu iddia etti. Alt komisyon kurma teklifi reddedildi.