Türkiye-Azerbaycan hattında gerginliğin nedenleri neler?

Türkiye ve Azerbaycan ilişkilerinde Eylül 2026'dan itibaren belirginleşen gerginlik, Azerbaycan'ın okullarda başörtüsü yasağı getiren yeni kıyafet düzenlemesiyle başladı. Cumhurbaşkanı Başdanışmanı Oktay Saral'ın kararı "kabul edilemez" olarak nitelendirmesi ve "bu çağda böylesi bir anlayışa asla geçit verilmemelidir" demesi, Bakü'de egemenliğe müdahale ve bir talimat gibi algılandı. Azerbaycan, 21 Ekim'de 31 Türk vatandaşını "istenmeyen kişi" ilan etti. Aynı gün Erdoğan ve Aliyev telefonda görüştü, Erdoğan Aliyev'i 29-30 Ekim Ankara'daki Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Zirvesi'ne davet etti ancak Aliyev katılmadı. Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov Azerbaycan'ı temsil etti. Saral 26 Ekim'de istifa etti. Türk yetkilileri stratejik ortaklığın sürdüğünü vurgularken, uzmanlar Aliyev'in zirveye gelmemesinin nedeninin yalnızca başörtüsü meselesi olmadığını, daha derin görüş ayrılıkları olduğunu belirtiyor. Bu ayrılıklar arasında Azerbaycan'ın İsrail ile stratejik ilişkileri öne çıkıyor. Azerbaycan, İsrail ilişkilerini ABD ve Avrupa desteği için kilit görürken, Türkiye bu ilişkiyi eleştiriyor. Uzmanlar Azerbaycan'ın İsrail'i Türkiye gibi bir ortağı olarak görmediğini, iki bağımsız devletin farklı çıkarları olduğunu vurguluyor. Ayrıca bölgesel güç dengeleri ve "ağabey-kardeş" ilişkisi algısındaki farklılıklar da gerginliği besliyor.